کمتر کسی این 14 حقیقت درباره پینترست (Pinterest) و تبدیل شکست به پیروزی را می داند - مجله 90 جعبه

01

اپلیکیشن توت؛ ریشه ناکام پینترست

قبل از اینکه پینترست به وجود بیاید، بن سیلبرمن (Ben Silbermann) و تیمش اپلیکیشنی به نام توت (Tote) را توسعه دادند. این برنامه یک کاتالوگ موبایلی برای خرید آنلاین بود. در دورانی که خرید با گوشی هوشمند هنوز یک چالش فنی محسوب می شد، توت سعی داشت تجربه خرید را آسان کند. اما یک مشکل بزرگ وجود داشت: مردم از این اپلیکیشن برای خرید استفاده نمی کردند. آن ها فقط عکس محصولات را برای خود ذخیره می کردند تا در زمان دیگری به آن ها نگاه نمایند. این شکست در فروش، جرقه ای شد تا سیلبرمن متوجه گردد که ارزش واقعی نه در خرید لحظه ای بلکه در فرآیند جمع آوری ایده ها نهفته است. او به جای اصرار بر فروش، پلتفرم را بر اساس رفتار واقعی کاربران یعنی ذخیره کردن تصاویر بازطراحی کرد.

02

روان شناسی پشت پرده؛ غریزه گردآوری

پینترست بر خلاف بسیاری از شبکه های اجتماعی که بر پایه ارتباطات انسانی (Social Networking) بنا شده اند، بر پایه روان شناسی فردی و غریزه گردآوری (Hoarding instinct) طراحی شده است. از نظر جامعه شناسی، انسان ها همیشه به جمع آوری اشیاء علاقه داشته اند؛ از تمبر و سکه گرفته تا بریدگی های مجلات. پینترست این احتیاج سنتی را به فضای دیجیتال منتقل کرد. بن سیلبرمن خودش در کودکی کلکسیون حشرات داشت و معتقد بود که اشیائی که جمع آوری می کنیم، معرف شخصیت ما هستند. این رویکرد باعث شد پینترست به فضایی برای خودِ آینده تبدیل گردد، جایی که کاربران نه آنچه هستند، بلکه آنچه می خواهند باشند یا داشته باشند را پین می نمایند.

03

طراحی میسونری؛ انقلابی در رابط کاربری

یکی از بزرگ ترین آورده های فنی پینترست به دنیای وب، چیدمان میسونری (Masonry Layout) است. پیش از پینترست، بیشتر سایت ها از جداول منظم و هم مقدار برای نمایش تصاویر استفاده می کردند. پینترست با معرفی ستون هایی که طول تصاویر در آن ها متغیر بود، تجربه ای شبیه به تماشای یک تابلوی اعلانات واقعی را خلق کرد. این نوع طراحی که اجازه می داد چشم کاربر بدون وقفه روی تصاویر حرکت کند، باعث افزایش خیره نماینده زمان ماندگاری کاربران در سایت شد. امروزه این الگو به یک استاندارد در طراحی رابط کاربری (UI) تبدیل شده و بسیاری از سایت های پورتفولیو و هنری از آن الهام می گیرند.

04

پینترست یک شبکه اجتماعی نیست

این یک سوءبرداشت بزرگ است که پینترست را در ردیف اینستاگرام یا فیس بوک قرار دهیم. خودِ مدیران شرکت اصرار دارند که پینترست یک موتور جستجوی بصری (Visual Discovery Engine) است. در شبکه های اجتماعی، تمرکز بر تایید دیگران (لایک و کامنت) است اما در پینترست، تمرکز بر الهام شخصی است. شما در پینترست پستی را منتشر نمی کنید تا دوستانتان ببینند، بلکه آن را برای استفاده بعدی خودتان ذخیره می کنید. این تفاوت عملکردی باعث شده که پینترست از اثرات منفی روانی شبکه های اجتماعی سنتی، مانند رقابت برای جلب توجه، تا حد زیادی در امان بماند.

05

اسرار رشد اولیه؛ ایمیل های شخصی بنیان گذار

در ماه های ابتدایی، رشد پینترست بسیار کند بود. بن سیلبرمن شخصاً به اولین 7000 کاربری که در سایت ثبت نام نموده بودند ایمیل زد و حتی شماره موبایل شخصی اش را در اختیار بعضی از آن ها قرار داد تا بازخوردهایشان را بشنود. او ساعت ها در اپل استورهای محلی می نشست و صفحه اصلی کامپیوترهای نمایشگر را روی سایت پینترست تنظیم می کرد تا رهگذران آن را ببینند. این کوشش های دستی و به دور از الگوریتم های پیچیده، هسته اولیه جامعه ای وفادار را ساخت که بعدها با رشد ارگانیک (Organic Growth) پینترست را به صدر جدول پربازدیدترین سایت های دنیا رساندند.

06

قدرت جادویی سئو در پینترست

از نقطه نظر فنی، پینترست یک بهشت برای متخصصان سئو (SEO) است. برخلاف اینستاگرام که محتوا در آن به سرعت دفن می گردد، پین ها در پینترست طول عمر بسیار بالایی دارند. یک پین می تواند تا ماه ها یا حتی سال ها ترافیک راهنمایی کند. دلیل این امر، ایندکس شدن عالی تصاویر پینترست به وسیله گوگل است. هر برد (Board) در پینترست عملاً مانند یک دسته بندی موضوعی در یک سایت عمل می نماید که با کلمات کلیدی غنی شده است. این ساختار درختی و پیوندی، پینترست را به یکی از مهم ترین منابع ورودی ترافیک برای وبلاگ نویسان و فروشگاه های اینترنتی تبدیل نموده است.

07

دموگرافی خاص؛ چرا زنان پینترست را تسخیر کردند؟

در سال های ابتدایی، بیش از 80 درصد کاربران پینترست را زنان تشکیل می دادند. این موضوع ریشه در فرهنگ برنامه ریزی برای سبک زندگی دارد. پینترست به ابزار شماره یک برای برنامه ریزی عروسی، دکوراسیون منزل و آشپزی تبدیل شد. از نظر روان پزشکی، این فعالیت ها با کاهش استرس و ایجاد حس کنترل بر آینده همراه است. هرچند امروزه تعداد کاربران مرد نیز به شدت در حال افزایش است اما پینترست همچنان به عنوان پلتفرمی شناخته می گردد که در آن قدرت خرید و تصمیم گیری نهایی در دست زنان است، موضوعی که برای تبلیغ نمایندگان (Advertisers) بسیار مجذوب کننده است.

08

فناوری لنز؛ جستجو بدون کلمات

پینترست در زمینه هوش مصنوعی و بینایی ماشین (Computer Vision) پیشرو است. ابزار لنز (Pinterest Lens) به کاربران اجازه می دهد از یک شیء واقعی عکس بگیرند و پینترست موارد مشابه یا نحوه استفاده از آن را نشان دهد. مثلاً با عکس گرفتن از یک کفش، می توانید ست های لباس پیشنهادی با آن را ببینید. این فناوری، پل میان دنیای فیزیکی و دیجیتال است و نشان می دهد که پینترست فراتر از یک مخزن عکس، یک ابزار تحلیلی قدرتمند است که درک بصری بالایی از دنیا دارد.

09

تاثیر بر صنعت سینما و تلویزیون

شاید کمتر کسی بداند که پینترست به یکی از ابزارهای اصلی طراحان صحنه و لباس در هالیوود تبدیل شده است. بسیاری از کارگردانان هنری پیش از آغاز فراوری یک فیلم، مودی بردهای (Mood Boards) عظیمی در پینترست می سازند تا فضای بصری اثر را با تیم خود به اشتراک بگذارند. حتی در مستندهای مربوط به طراحی و خلاقیت، پینترست به عنوان منبع بی سرانجام الهام ذکر می گردد. این پلتفرم عملاً جایگزین پوشه های قطور کاغذی در دفاتر طراحی شده است.

10

خطاهای گذشته؛ وقتی پینترست فقط دعوتنامه ای بود

در سال 2010، شما نمی توانستید به سادگی در پینترست عضو شوید. عضویت فقط به وسیله دعوتنامه (Invite-only) امکان پذیر بود. این استراتژی که پیش تر به وسیله جی میل هم استفاده شده بود، نوعی حس انحصار و اشتیاق ایجاد کرد. بسیاری از منتقدان در آن موقع فکر می کردند این کار باعث خفه شدن رشد پلتفرم می گردد اما دقیقاً برعکس عمل کرد و پینترست را به کلوپ مجذوب کنندهی تبدیل کرد که همه می خواستند وارد آن شوند. این مدل بعدها به وسیله اپلیکیشن هایی مثل کلاب هاوس (Clubhouse) نیز تکرار شد.

11

ارتباط با جنبش سازندگان

پینترست همزمان با رشد جنبش سازندگان و علاقمندان به کارهای دستی (DIY) به اوج رسید. در دوره ای که فراوریات انبوه کارخانه ای همه جا را گرفته بود، پینترست فضایی برای بازگشت به صنایع دستی و خلاقیت های خانگی فراهم کرد. این همزمانی تاریخی باعث شد پینترست به کاتالوگ دنیای ایده های دست ساز تبدیل گردد. از ساخت صابون در خانه تا بازسازی مبلمان قدیمی، پینترست به افراد اعتماد به نفس داد تا خودشان دست به کار شوند، موضوعی که تاثیرات عمیقی بر اقتصادهای کوچک و خانگی گذاشت.

12

بازگشت به ریشه ها؛ خرید مستقیم در پینترست

جالب است که پینترست پس از سال ها دوری از مدل اپلیکیشن توت، دوباره به سمت فروش مستقیم حرکت نموده است. با معرفی پین های قابل خرید (Buyable Pins)، اکنون کاربران می توانند بدون خروج از پلتفرم، محصولاتی که پین نموده اند را بخرند. تفاوت اینجاست که اکنون پینترست ابتدا الهام را ایجاد می نماید و سپس فروش را انجام می دهد، دقیقاً برعکس اپلیکیشن توت که می خواست بدون ایجاد انگیزه و الهام، مستقیماً کالا بفروشد. این یک چرخه کامل در استراتژی کسب وکار است که نشان دهنده تکامل هوشمندانه یک ایده است.

13

پینترست و سلامت روان؛ پناهگاهی در طوفان

برخلاف اینستاگرام که اغلب متهم به ایجاد حس حسادت و افسردگی در کاربران می گردد، پینترست در بسیاری از مطالعات به عنوان یک محیط مثبت ارزیابی شده است. چرا که در آنجا افراد کمتر به مقایسه زندگی خود با دیگران می پردازند و بیشتر روی پروژه ها و علایق شخصی تمرکز می نمایند. پینترست حتی الگوریتم های خود را برای شناسایی و مسدود کردن محتواهای مربوط به اختلالات خوردن یا خودآزاری تقویت نموده و به جای آن، منابع یاری رسان را نمایش می دهد. این مسئولیت پذیری اجتماعی باعث شده پینترست به یک پناهگاه دیجیتال تبدیل گردد.

14

استراتژی ضد برند در بازاریابی

در حالی که برندهایی مثل اپل یا نایکی هزینه های گزافی برای دیده شدن لوگوی خود می نمایند، پینترست سال ها استراتژی ملایم تری داشت. آن ها می خواستند خودِ محتوا (تصاویر کاربران) قهرمان داستان باشد نه لوگوی قرمز پینترست. این رویکرد باعث شد کاربران حس نمایند پینترست متعلق به خودشان است. این حس مالکیت معنوی، وفاداری (Loyalty) بسیار بالایی ایجاد کرد که حتی با تغییرات الگوریتمی سنگین هم از بین نرفت. پینترست ثابت کرد که گاهی برای برنده شدن در بازار، باید کمی عقب نشست و اجازه داد کاربر فضا را مدیریت کند.

پینترست نمونه شاخص این ضرب المثل است که شکست، پلی به سوی پیروزی است. اگر بن سیلبرمن روی موفقیت اپلیکیشن توت پافشاری می کرد، امروز شاید نامی از او در دنیای تکنولوژی نبود. اما او با مشاهده دقیق رفتار کاربران و احترام به میل باطنی انسان برای گردآوری زیبایی ها، پلتفرمی ساخت که نه تنها یک بیزینس میلیارد دلاری است، بلکه به بخشی جدایی ناپذیر از فرآیند خلاقیت در دنیای مدرن تبدیل شده است. پینترست به ما می آموزد که گاهی برترین ایده، همانی است که کاربران با رفتار خود به ما دیکته می نمایند، نه آنچه ما در اتاق های فکر طراحی نموده ایم.

نوشته های مرتبط با داستانهای واقعی شرکت های بزرگ

• 13 نکته افشاگرانه درباره اینستاگرام؛ از جراحی اپلیکیشن بوربن تا اعتیاد به تصویر
• نتفلیکس Netflix؛ از انتقام 40 دلاری تا تسخیر دنیا
• سرعت باورنکردنی زارا (Zara) در کشف مد های نو و فاصله تنها 2 هفته ای طراحی تا عرضه!
• 12 نکته شگفت انگیز درباره برند ایوون (Avon) که باید بدانید: از کتاب فروشی دوره گرد تا امپراتوری عطر
• رونالد وین، بنیان گذار سوم اپل که سهمش را تنها 800 دلار فروخت!

دکتر علیرضا مجیدی

پزشک، نویسنده و بنیان گذار وبلاگ خبرنگاران

دکتر علیرضا مجیدی، نویسنده و بنیان گذار وبلاگ خبرنگاران .

با بیش از 20 سال نویسندگی ترکیبی مستمر در زمینهٔ پزشکی، فناوری، سینما، کتاب و فرهنگ.

باشد که با هم متفاوت بیاندیشیم!

دربارهٔ علیرضا مجیدی در خبرنگاران

مطالب مرتبط

14 حقیقت شگفت انگیز درباره رولکس که کمتر کسی می داند؛ از تولد در لندن تا بنیاد خیریه

14 حقیقت شگفت انگیز درباره ساموئل کُلت که کمتر کسی می داند؛ از فروش دستکش تا فراوری اسلحه

کمتر کسی این 12 نکته شگفت انگیز درباره لذت چای در استکان را می داند

کمتر کسی این 12 نکته درباره دلیل زود خراب شدن کفش ها را می داند

کمتر کسی این 14 نکته را درباره جاسوسی هوایی سام والتون و امپراتوری والمارت می داند

کمتر کسی این 14 نکته درباره واتس اپ و انتقام شیرین از فیس بوک را می داند